Жолдар, ЖИ және стандарттар: Қазақстан мен Қытай не туралы келісті

Жолдар, ЖИ және стандарттар: Қазақстан мен Қытай не туралы келісті

25 Сәуір 2026

21 және 22 сәуір күндері Астана қаласында РМК «КазСтандарт» ҚХР Автомобиль жолдары ғылыми-зерттеу институтымен (RIOH) және Синьцзянның нарықты қадағалау басқармасымен келіссөздер өткізді. Кездесу нәтижесінде тараптар меморандум әзірлеуге келісті және нақты іс-қимыл жоспарына қол қойды.

21 сәуір күнгі кездесуде ытайлық делегацияны RIOH директорының орынбасары, жол инженериясы саласының маманы Сюй Цзянь бастап келді. Сонымен қатар делегация құрамында Автомобиль тасымалдары орталығы директорының орынбасары Сюй Шуцюань және Жол қозғалысы қауіпсіздігін зерттеу орталығының директоры Хоу Дэцзао болды.

Айта кетейік, 2026 жылы елімізде 8 900 шақырым жол салу және жөндеу жоспарланып отыр. ауқымды жұмыстарда жолдың сапасы мен қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін барлық кезеңде дәл өлшеу жүргізу аса маңызды. Бұл асфальт сапасынан бастап, түнде анық көрінетін жол таңбаларына дейінгі барлық үдерісті қамтиды.

Мысалы, арнайы құрылғылар жолдың тегістігін тексеріп, көліктің жолда «секіріп» кетпеуін қамтамасыз етеді. Сонымен бірге жол жабынының ілінісу коэффициенті өлшенеді — бұл тежелу қашықтығына тікелей әсер етеді. Ал жол таңбаларының жарық шағылыстыру қасиеті жүргізушілерге қараңғыда және жауын-шашында жолды анық көруге көмектеседі.

Жүк көліктерінің салмағын бақылау да ерекше назарда. Қазір жолдарда көліктерді қозғалыс кезінде өлшейтін автоматты жүйелер жұмыс істейді. Егер жүк белгіленген нормадан асып кетсе, тасымалдаушыға айыппұл салынады. Сондықтан мұндай жүйелердің дәлдігі өте жоғары болуы тиіс: тіпті аз ғана қателік әділетсіз айыппұлға немесе керісінше, артық жүктелген көліктің байқалмай қалуына әкелуі мүмкін. Ал бұл жолдың тез бұзылуына себеп болады. Осы тұрғыда Қазақстан Қытай тәжірибесін зерттеуге ниетті.

КазСтандарттың бас директоры Мәлік Сәулебайдың айтуынша, қытайлық әріптестермен ынтымақтастық жол сапасын арттырып, қауіпсіздікті күшейтуге мүмкіндік береді.

Қытай тарапы жол метрологиясы, интеллектуалды көлік жүйелері және жасанды интеллектті қолдану тәжірибесімен бөлісті. Сондай-ақ бірлескен сынақтар өткізу, мамандар алмасу және стандарттарды өзара тану мәселелері талқыланды.

22 сәуір күні КазСтандарт Синьцзян-Ұйғыр автономиялық ауданының Нарықты қадағалау басқармасы делегациясымен бөлек кездесу өткізді. Қытай тарапынанкеліссөздерге басқарманың партия комитетінің хатшысы әрі басшысының орынбасарыЧжу Синь қатысты. Кездесуге Қазақстанның Сауда және интеграция министрлігініңТехникалық реттеу және метрология комитетінің өкілдері де қосылды.

Бұл кездесуде тек жолдар ғана емес, өлшеулерді күнделікті өмірде кеңінен қолдану мәселелері де қаралды. Мысалы, электр көліктеріне арналған қуаттау станцияларына қатысты стандарттарды дамыту мәселесі қаралды. Бұл жүргізушілердің нақты қанша энергия үшін төлеп жатқанын дәл анықтау үшін қажет.

Сонымен қатар ұшқышсыз ұшу аппараттарын (дрондарды) қолдану мүмкіндіктері талқыланды. Ішкі істер органдары оларды жолдағы құқық бұзушылықтарды тіркеу үшін қолданса, төтенше жағдай қызметтері өрт ошақтарының температурасын анықтауда пайдаланады. Ал ауыл шаруашылығында дрондар егіс алқаптарының көлемін дәл есептеуге көмектеседі.

Тағы бір маңызды бағыт — мұнай мен газды тасымалдау кезіндегі бақылау. Бұл салада өлшеу дәлдігі ірі қаржылық есептер мен халықаралық жеткізілімдерге тікелей әсер етеді. Сонымен бірге тараптар өнеркәсіптік кәсіпорындар үшін көміртекті верификациялау стандарттарын бірлесіп әзірлеуге келісті.

Кездесу қорытындысында тараптар нақты іс-қимыл жоспарына қол қойды. Бұл жұмыс Қазақстанда заманауи сапа инфрақұрылымын қалыптастыруға бағытталған үлкен стратегияның бір бөлігі.

Сондай-ақ қазақстандық делегация биылғы жылдың екінші жартысында Синьцзянда өтетін Қытай–Еуразиялық метрологиялық семинарға қатысуды жоспарлап отыр.